Στον Άγιο Διονύσιο του Πειραιά, κοντά στις γραμμές του τρένου και στη βιομηχανική ζώνη του λιμανιού, υπάρχει μια πεζογέφυρα που δείχνει να ενώνει δύο διαφορετικούς κόσμους. Και για να είμαστε ακριβείς κάποτε το έκανε. Είναι η του Μάγκα ή η γέφυρα του Ρεμπέτη, όπως επίσης την αποκαλούν και για πολλά χρόνια αποτελούσε τοπόσημο της περιοχής, αποκτώντας ιδιαίτερο βάρος στη λαϊκή μνήμη.
Βρίσκεται πάνω από τις γραμμές του τρένου, κοντά στα προσφυγικά κτίρια και για χρόνια διαχώριζε άτυπα τη Δραπετσώνα από τον υπόλοιπο Πειραιά.
Οι δύο πλευρές της γέφυρας
Η γεωγραφία παίζει καθοριστικό ρόλο. Από τη μία πλευρά της γέφυρας βρίσκονταν τα Βούρλα της Δραπετσώνας -ένας χώρος που συνδέθηκε με οίκους ανοχής, φυλακές και γενικότερα με το περιθώριο- και άλλες προσφυγικές -περιοχές. Από την άλλη, η ευρύτερη ζώνη του λιμανιού και λίγο παρακάτω βέβαια η Τρούμπα, η πιο «βαριά» νυχτερινή περιοχή του Πειραιά.
Μέσα σε αυτή τη ζώνη κινούνταν εργάτες, ναυτικοί, πρόσφυγες, αλλά και κουτσαβάκηδες, μάγκες και άνθρωποι της παρανομίας. Το περιβάλλον αυτό ήταν και το φυσικό υπόστρωμα του ρεμπέτικου τραγουδιού.
«Αν δεν είσαι μάγκας, δεν περνάς»
«Για να γίνεις ρεμπέτης πρέπει να περάσεις από τη γέφυρα» . Αυτή η φράση αποδίδεται στον λαϊκό συνθέτη Γιάννη Παπαϊωάννου και αποτυπώνει τη… σημασία της. Στο σημείο σύχναζαν κουτσαβάκηδες και «βαριά» ονόματα της νύχτας. Η παρουσία τους λειτουργούσε αποτρεπτικά αλλά και ελεγκτικά. Δεν ήταν σπάνιο να σταματούν περαστικούς, να τους δοκιμάζουν ή να τους προκαλούν. Η διέλευση από τη γέφυρα σήμαινε ότι μπορούσες να σταθείς, να απαντήσεις και –κυρίως– να μην υποχωρήσεις.
Έτσι, η γέφυρα λειτούργησε ως άτυπο «τεστ» κοινωνικής ένταξης. Δεν αφορούσε μόνο τη φυσική διέλευση, αλλά την αποδοχή από την πιάτσα. Με τον χρόνο, η ονομασία μετατοπίστηκε από «Μάγκα» σε «Ρεμπέτη». Σήμερα, η γέφυρα δεν έχει τον ίδιο ρόλο αποτελεί όμως ένα από τα πιο χαρακτηριστικά κομμάτια του παλιού Πειραιά.
Η γέφυρα στο σινεμά
Το συγκεκριμένο σημείο αποτέλεσε και το σκηνικό για το φινάλε της ταινίας «Πεθαίνω κάθε ξημέρωμα», του Νίκου Φώσκολου. Εκεί γράφτηκε και ο επίλογος του τραγικού έρωτα του Κώστα Καζάκου και της Μάρθας Καραγιάννη.
Πηγή: reader.gr
