Δασμολογικά αντίποινα αξίας 93 δισ. δολ. ετοιμάζεται να βγάλει από τη φαρέτρα της η ΕΕ, σε περίπτωση που ο Ντόναλντ Τραμπ υλοποιήσει την απειλή του να επιβάλει την 1η Φεβρουαρίου, δασμούς σε έξι κράτη μέλη, καθώς και στη Βρετανία και τη Νορβηγία, επειδή έστειλαν στρατεύματα στο πλαίσιο προγραμματισμένης στρατιωτικής άσκησης στη Γροιλανδία, την οποία ο αμερικανός πρόεδρος θέλει πάση θυσία να καταλάβει.
Ο κατάλογος καταρτίστηκε πέρυσι, αλλά αναβλήθηκε μέχρι τις 7 Φεβρουαρίου, μετά την υπογραφή εκεχειρίας μεταξύ των δύο πλευρών, στον εμπορικό πόλεμο. Οι δασμοί θα εφαρμοστούν αυτόματα από την ημερομηνία αυτή, εκτός εάν η πλειοψηφία των κρατών μελών ψηφίσει να τους αναβάλει εκ νέου, όπως γράφουν οι FT.
Τι περιλαμβάνουν οι δασμοί της ΕΕ
Σύμφωνα με τη συμφωνία που υπογράφηκε μεταξύ του Τραμπ και της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, στη Σκωτία πέρυσι, η ΕΕ αποδέχθηκε δασμούς 15% στις περισσότερες εξαγωγές της προς τις ΗΠΑ και ανέβαλε την εφαρμογή των δικών της δασμών αντιποίνων, αξίας 93 δισ. ευρώ.
Οι εξαγωγείς χάλυβα και αλουμινίου της ΕΕ εξακολουθούν να πληρώνουν δασμούς 50% και η ΕΕ συμφώνησε να καταργήσει τους δασμούς σε βιομηχανικά προϊόντα και ορισμένα γεωργικά.
Ωστόσο, οι δασμοί που ανεστάλησαν, επανέρχονται στο προσκήνιο, μετά τις απειλές του Τραμπ. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ανακοκοινώσει ότι δε θα εγκρίνει την παράταση της αναστολής των δασμών, έως ότου επιλυθεί το ζήτημα.
Η Boeing θα είναι το μεγαλύτερο θύμα ενός νέου εμπορικού πολέμου. Το πακέτο της ΕΕ περιλαμβάνει δασμούς 25% στα αμερικανικά αεροσκάφη και η αμερικανική εταιρεία αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος των εισαγωγών αεροσκαφών των ΗΠΑ, ύψους 11 δισ. ευρώ, το 2024.
Τα αυτοκίνητα, το ουίσκι και η σόγια είναι άλλα ακριβά προϊόντα που περιλαμβάνονται στον κατάλογο αντιποίνων, τον οποίο επικαλούνται οι FT.
Ο κατάλογος περιλαμβάνει επίσης εμβληματικά αμερικανικά προϊόντα, όπως μοτοσικλέτες Harley-Davidson, τζιν Levi’s και τσιγάρα Lucky Strike.
Θα πληγούν επίσης μηχανήματα, ιατρικές συσκευές, χημικά και πλαστικά προϊόντα, καθώς και ηλεκτρικός εξοπλισμός.
Γιατί αυτά τα προϊόντα
Η επιλογή των προϊόντων γίνεται στοχευμένα. Να είναι τέτοια, ώστε να μπορούν να αντικατασταθούν εύκολα από άλλους εταίρους και να αποφευχθεί η δυσαρέσκεια των καταναλωτών. Για παράδειγμα, οι καταναλωτές ουίσκι μπορούν να στραφούν σε σκωτσέζικες ή ιρλανδικές μάρκες.
«Το βασικό κριτήριο για την κατάρτιση ενός καταλόγου αντιποίνων είναι η επιλογή προϊόντων για τα οποία η ΕΕ δεν εξαρτάται από τις ΗΠΑ, ώστε να ελαχιστοποιηθεί η οικονομική ζημία για την ΕΕ», δήλωσε ο Ιγνάθιο Γκαρσία Μπερσέρο, πρώην ανώτερος αξιωματούχος της ΕΕ για το εμπόριο.
«Ένα δευτερεύον κριτήριο είναι η επιλογή προϊόντων που μπορούν να έχουν άμεσο πολιτικό αντίκτυπο στις ΗΠΑ. Δεδομένου ότι ο κατάλογος των 93 δισ. ευρώ είναι πολύ ευρύς, νομίζω ότι το κύριο κριτήριο θα ήταν η ελαχιστοποίηση των αρνητικών επιπτώσεων για την ΕΕ».
Η Κομισιόν πρέπει να εξασφαλίσει την υποστήριξη των κρατών μελών για την υιοθέτηση των δασμών, με ορισμένες πρωτεύουσες να επιμένουν στην αφαίρεση κάποιων προϊόντων από τον κατάλογο, φοβούμενες αντίποινα κατά των δικών τους εξαγωγών, όπως τα οινοπνευματώδη ποτά και το κρασί. Ήδη, προϊόντα αξίας άνω των 20 δισ. ευρώ έχουν αφαιρεθεί από τον αρχικό κατάλογο αντιποίνων.
Το «εμπορικό μπαζούκα»
Το μέσο κατά του εξαναγκασμού (ACI), το οποίο θεσπίστηκε το 2023, αλλά δεν έχει χρησιμοποιηθεί ποτέ, θα μπορούσε να περιορίσει την πρόσβαση των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών των ΗΠΑ και άλλων εταιρειών στην εσωτερική αγορά και έχει ονομαστεί «εμπορικό μπαζούκα» της Ένωσης, καθώς θεωρείται το πιο ισχυρό εργαλείο στο οπλοστάσιο της ΕΕ.
Θα μπορούσε να ανακαλέσει τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, να επιβάλει δασμούς στο Netflix ή στις ταινίες του Χόλιγουντ, να εμποδίσει τις αμερικανικές εταιρείες να συμμετέχουν σε διαγωνισμούς δημοσίων συμβάσεων, ακόμη και να κλείσει τις χρηματοπιστωτικές αγορές για τις αμερικανικές τράπεζες.
Η Γαλλία πιέζει για την ενεργοποίηση του ACI, αλλά άλλες κυβερνήσεις είναι επιφυλακτικές, καθώς τέτοια μέτρα θα μπορούσαν να βλάψουν την οικονομία της ΕΕ και τους καταναλωτές της, και υπάρχουν λίγες εναλλακτικές λύσεις, για παράδειγμα, στα αμερικανικά κεφάλαια επιχειρηματικού κινδύνου ή στις εταιρείες cloud computing.
Επιπλέον, δεν μπορεί να τεθεί άμεσα σε εφαρμογή, καθώς, βάσει της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, η Επιτροπή πρέπει να διερευνήσει τις καταγγελίες για εξαναγκασμό, να διαπραγματευτεί με τις ΗΠΑ και στη συνέχεια να λάβει την έγκριση της σταθμισμένης πλειοψηφίας των κρατών μελών, για να συμφωνήσει να λάβει μέτρα, μια διαδικασία που διαρκεί τουλάχιστον εβδομάδες.
Πηγή: ot.gr, tovima.gr
