Ως ένα από τα καλύτερα παραδείγματα κοινωνικής καινοτομίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση αναγνωρίστηκε το έργο SI4CARE, στο οποίο συμμετείχε ως εταίρος το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης Κεντρικής Μακεδονίας.
Το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης Κεντρικής Μακεδονίας και το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών συμμετείχαν ως εταίροι στην υλοποίηση του ευρωπαϊκού έργου SI4CARE (Social Innovation for Integrated Health CARE of ageing population in ADRION Regions). Το έργο SI4CARE είχε ως κύριο στόχο τη δημιουργία ενός διακρατικού οικοσυστήματος κοινωνικής καινοτομίας για την παροχή ολοκληρωμένων υπηρεσιών υγειονομικής περίθαλψης στους ηλικιωμένους, με έμφαση σε απομακρυσμένες περιοχές. Η προσέγγιση βασίστηκε στη διαμόρφωση κοινών στρατηγικών και σχεδίων δράσης μέσω της συμμετοχής και συνεργασίας πολλών και διαφορετικών φορέων – παρόχων υγείας, δημοσίων αρχών, κοινωνικών επιχειρήσεων, πανεπιστημίων και Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων (ΜΚΟ).
Η συνεισφορά του έργου SI4CARE αναγνωρίζεται στην 5η Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις Μακροπεριφερειακές Στρατηγικές, που δημοσιεύτηκε στις 13 Μαΐου 2025. Το έργο αναφέρεται ως καλό παράδειγμα κοινωνικής καινοτομίας στο πλαίσιο του νέου “Κοινωνικού Πυλώνα” (Social Pillar) της Στρατηγικής της Ε.Ε. για την περιοχή της Αδριατικής και του Ιονίου EUSAIR, ο οποίος ενσωματώθηκε στο πρόσφατα αναθεωρημένο Σχέδιο Δράσης (Action Plan).
Η EUSAIR αποτελεί μία από τις τέσσερις Μακροπεριφερειακές Στρατηγικές της Ε.Ε., με στόχο την ενίσχυση της περιφερειακής συνεργασίας μεταξύ δέκα χωρών της περιοχής. Εστιάζει σε τομείς όπως η “γαλάζια” ανάπτυξη, οι συνδέσεις μεταφορών και ενέργειας, η προστασία του περιβάλλοντος και πλέον –μέσω του νέου πυλώνα– και η κοινωνική συνοχή, αντιμετωπίζοντας προκλήσεις όπως η γήρανση του πληθυσμού, η ανεργία των νέων και η ανάγκη για κοινωνικά καινοτόμες πολιτικές.
Η σημασία της EUSAIR αποτυπώνεται στο πλαίσιο ενός ευρύτερου προγράμματος μακροπεριφερειακής συνεργασίας της Ε.Ε., το οποίο περιλαμβάνει ακόμη:
– Τη Στρατηγική για την Περιφέρεια της Βαλτικής (EUSBSR)
– Τη Στρατηγική για την Περιφέρεια του Δούναβη (EUSDR)
– Τη Στρατηγική για την Περιφέρεια των Άλπεων (EUSALP)
Κάθε μία από αυτές τις παραπάνω στρατηγικές στοχεύει στην ενίσχυση της διακρατικής συνεργασίας για βιώσιμη ανάπτυξη, καινοτομία και κοινωνική συνοχή, προσαρμοσμένες στα ιδιαίτερα γεωγραφικά και κοινωνικο-οικονομικά χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.
Το έργο SI4CARE, πέρα από τη βελτίωση της φροντίδας των ηλικιωμένων, συμβάλλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση τοπικών καινοτόμων οικονομιών, με επίκεντρο την κοινωνική επιχειρηματικότητα, την τεχνολογική ενδυνάμωση των παρόχων υγείας και την ενίσχυση της απασχόλησης σε απομακρυσμένες περιοχές, ιδιαίτερα για νέους επαγγελματίες σε τομείς υψηλής κοινωνικής προστιθέμενης αξίας.
Η συμμετοχή του Περιφερειακού Ταμείου Ανάπτυξης Κεντρικής Μακεδονίας στο έργο SI4CARE αποτελεί έμπρακτη δέσμευση για την ενίσχυση της κοινωνικής καινοτομίας και της διαπεριφερειακής συνεργασίας, με στόχο την ενδυνάμωση της κοινωνικής συνοχής και την αναβάθμιση των υπηρεσιών υγείας στην Κεντρική Μακεδονία και σε ολόκληρη τη Μακροπεριφέρεια Αδριατικής – Ιονίου.
Το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης Κεντρικής Μακεδονίας, μέσα από τη συμμετοχή του στο έργο SI4CARE συνέβαλε στην προώθηση λύσεων τηλεϊατρικής και ψηφιακής προσβασιμότητας στην υγεία, στη βελτίωση του συντονισμού μεταξύ τοπικών φορέων παροχής υπηρεσιών, στη διαμόρφωση περιφερειακών σχεδίων δράσης με κοινωνικό αντίκτυπο, καθώς και στην ενίσχυση της συμμετοχής των πολιτών και των τοπικών κοινωνιών στο σχεδιασμό υπηρεσιών υγείας.
Η εμπειρία και τα αποτελέσματα του έργου SI4CARE υπογραμμίζουν τη σημασία της προσέγγισης “από κάτω προς τα πάνω” (bottom-up) στο σχεδιασμό πολιτικών. Επιβεβαιώθηκε για μία ακόμη φορά ότι οι τοπικοί φορείς αποτελούν σημαντικούς πυλώνες για την επιτυχία των μακροπεριφερειακών στρατηγικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως αναφέρεται στην έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, «οι bottom-up προσεγγίσεις αποτελούν την κινητήρια δύναμη των στρατηγικών αλλαγών στη μακροπεριφέρεια Αδριατικής – Ιονίου».
