Σε επικίνδυνες ατραπούς φαίνεται πως μπαίνει το σημαντικότερο εξαγώγιμο προϊόν αγροδιατροφής της Ελλάδας προς τις ΗΠΑ, μετά τις ανακοινώσεις Τραμπ για την επιβολή οριζόντιων δασμών σε όλα τα προϊόντα που εισάγει η ισχυρότερη οικονομία του κόσμου από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η βρώσιμη ελιά, που σε εξαγωγική αξία προς τις ΗΠΑ το 2024 άγγιξε τα 214 εκατ. ευρώ, μένοντας πίσω μόνο από τα πετρελαιοειδή, βλέπει ολομέτωπα έναν σοβαρό κίνδυνο, αφού ένα ενδεχόμενο κενό φέρνει ανακατατάξεις.
«Αντιλαμβάνεστε πως δεν είναι εύκολο να αποκατασταθεί ένα τόσο μεγάλο ποσοστό σε άλλες αγορές», εξηγεί ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Μεταποιητών Τυποποιητών Εξαγωγέων Επιτραπέζιων Ελιών Κώστας Ζούκας, αναφερόμενος στο 30% των εξαγωγών που απορροφούν οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Το 20% βέβαια είναι απλά μια ανακοίνωση, αφού σύμφωνα με τον κ. Ζούκα μέχρι στιγμής μιλάμε για έναν οριζόντιο δασμό για όλα τα ευρωπαϊκά προϊόντα
«Ως εκ τούτου είναι μέσα και η επιτραπέζια ελιά, περιμένουμε με αγωνία να δούμε εάν θα υπάρξουν εξειδικευμένες ανακοινώσεις γύρω από το ζήτημα, ώστε να εκτιμήσουμε το μέγεθος του προβλήματος», λέει χαρακτηριστικά ο πρόεδρος της ΠΕΜΕΤΕ.
Οι ελληνικές βρώσιμες ελιές, είναι είδη που απευθύνονται σε υψηλότερα βαλάντια και η ζήτηση είναι λιγότερο ελαστική, οπότε σύμφωνα με τον κ. Ζούκα «μπορούμε να πούμε ότι δεν θα επηρεάσει τόσο άμεσα ή στο ίδιο μέγεθος γραμμικά την μείωση της κατανάλωσης».
Ο χάρτης των ανταγωνιστών
Η ελληνική ελιά καλαμών έχει έκθεση στην αμερικανική αγορά πάνω από 40% σε σχέση με τις υπόλοιπες ελιές, ενώ μαζί με την ποικιλία Χαλκιδικής, είναι οι ελιές με πιο premium χαρακτηριστικά όσον αφορά την ποιότητα.
Όσον αφορά τους δασμούς σύμφωνα με τον Κώστα Ζούκα, «μιλάμε για ένα 20% το οποίο δεν είναι ένα 5% ή έστω ένα 10% που θα μπορούσε να απορροφηθεί. Μην ξεχνάμε ότι τρίτες χώρες (Αίγυπτος, Τυνησία, Μαρόκο κτλ) είναι στο 10% ή χώρες της Λατινικής Αμερικής που παράγουν μεν όμοια προϊόντα αλλά όχι εφάμιλλα των ελληνικών».
Ένας ακόμα παράγοντας που πρέπει να ληφθεί υπ’ ‘όψη, είναι ότι οι εν λόγω χώρες έχουν εθνικά νομίσματα που μπορούν να τα υποτιμούν και να δημιουργούν και άλλες συναλλαγματικές σχέσεις, κάτι που σημαίνει ότι χάνουμε ένα μεγάλο κομμάτι της ανταγωνιστικότητάς μας.
«Είναι αγορές που δεν έχουν επιτύχει τη διεισδυτικότητα στην αγορά των ΗΠΑ, όμως καιροφυλακτούν για ευκαιρίες όπως η συγκεκριμένη», σημειώνει ο κ. Ζούκας.
Ανησυχία στη Χαλκιδική
Μετά το 2023 και μια ουδέτερη χρονιά πέρυσι, το 2025 είναι μια χρονιά γεμάτη ερωτήματα για τη Χαλκιδική, η οικονομία της οποίας βασίζεται στη βρώσιμη ελιά.
«Είναι μια κατάσταση που δεν ξέρουμε πού θα βγάλει. Είναι αχαρτογράφητα τα νερά», εξηγεί ο Μιχάλης Νεστορούδης, ιδιοκτήτης της Elagros, μεταποιητικής εταιρείας με έδρα την Πορταριά Χαλκιδικής, που εξάγει στις ΗΠΑ κατά 30%.
Όπως λέει, «είναι πιθανό να έχουμε μείωση των ποσοτήτων, ωστόσο είναι νωρίς να πούμε κάτι».
Από την πλευρά του ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Χαλκιδικής Γιάννης Κουφίδης λέει πως «πρέπει να είμαστε ψύχραιμοι και να μην λέμε μεγάλα λόγια, άλλωστε δεν είναι κάτι που συμβαίνει πρώτη φορά».
Άλλωστε μπορεί να ισχύει το «ουδέν κακόν αμιγές καλού, αφού μαζί με την Ελλάδα επηρεάζεται και η Ισπανία που είναι ένας εντός Ευρώπης ανταγωνιστής όσον αφορά την επιτραπέζια ελιά».
Βέβαια όπως τονίζει, η βρώσιμη ελιά της Χαλκιδικής είναι ένα υψηλής ποιότητας προϊόν που στις ΗΠΑ είναι δύσκολο έως ακατόρθωτο να παραχθεί και πάντα υπάρχει το ενδεχόμενο να έχουμε εξαιρέσεις.
Πηγή: voria.gr
