Ο Στανός είναι ένα χωριό της βόρειας Χαλκιδικής και ανήκει στο Δήμο Αριστοτέλη. Τα τελευταία χρόνια υπάρχει μια σημαντική αύξηση των κατοίκων του χωριού και δίκαια κατέχει στην Ελλάδα μία από τις πρώτες θέσεις σε πολύτεκνες οικογένειες αναλογικά με τον πληθυσμό του.
Συνορεύει βόρεια με τον νομό Θεσσαλονίκης, τα χωριά Μελισσουργό και Νέα Μάδυτο, νότια με την Αρναία, δυτικά με τη Μαραθούσα και ανατολικά με τη Βαρβάρα. Βρίσκεται σε υψόμετρο 515 μ. και σύμφωνα με την πληθυσμιακή απογραφή του 2011 στο χωριό κατοικούν 929 κάτοικοι.
Ιστορικά στοιχεία
Η ακριβής εποχή ίδρυσης του χωριού χάνεται, όπως είναι φυσικό, στο βάθος του χρόνου. Πρώτη γραπτή μαρτυρία για το όνομα Στανός εντοπίζουμε σε έγγραφο της μονής Μεγίστης Λαύρας του έτους 1350. Χωρίς ιδιαίτερες λεπτομέρειες, απλώς αναφέρεται «χωρίον Στανός με αμπέλια». Μετά την κατάκτηση της περιοχής από τους Οθωμανούς, το χωριό πιθανόν να εγκαταλείφθηκε, καθώς στην αμέσως επόμενη χρονικά γραπτή πηγή (φορολογικοί κατάλογοι του 1519) καταγράφονται μόλις 6 χριστιανικά νοικοκυριά. Η παρακμή συνεχίστηκε σε όλο τον 16ο αιώνα, καθώς στις σχετικές απογραφές των ετών 1530 και 1568 καταγράφονται μόλις 7 και 23 νοικοκυριά αντίστοιχα. Πληθυσμιακή ανάκαμψη, χωρίς ωστόσο να γνωρίζουμε ακριβή στοιχεία, γνώρισε το χωριό μέσα στον 17ο αιώνα, όταν συμπεριλήφθηκε στα λεγόμενα «χωριά του μεταλλείου των Σιδηροκαυσίων» ή αλλιώς «Μαδεμοχώρια». Οι φοροαπαλλαγές που συνεπάγονταν από την υπαγωγή του στα 12 Μαδεμοχώρια, προφανώς έδωσαν ώθηση στην ανάπτυξη του χωριού μέχρι και τον 19ο αιώνα.
Εκκλησίες και εξωκλήσια
Η εξωκλήσι της Αγίας Κυριακής στην περιοχή Άγναντος που γιορτάζει στις 7 Ιουλίου.
Ένα υπέροχο μέρος του χωριού βρίσκεται στους “Μπαχτσέδες” και παραμένει άγνωστο για πολλούς.
Μια βόλτα μέχρι το Ντουράκι.
Περιοχή Λακαρα
Ο Άγιος Αθανάσιος από μακριά – το εξωκλήσι του Αγίου Αθανασίου βρίσκεται στην περιοχή Σαμάρι και γιορτάζει στις 2 Μαΐου. Η φωτογραφίες είναι από την τοποθεσία Κάγκελο.
Το σπήλαιο στον Στανό Χαλκιδικής που βρίσκεται στην τοποθεσία “Ζεστό νερό”
Τοποθεσία Χάλκωμα όπου υπάρχει μια στοά που παλιά (π.Χ) έβγαζαν μετάλλευμα. Οι παλιοί λένε ότι αυτή η στοά οδηγεί στα Στάγειρα και από εκεί περνούσε ο Αριστοτέλης.
Περιοχή Αμπέλια
Πηγή φώτο: Στανός Χαλκιδικής
Με πληροφορίες από: dim-stanou.blogspot.com
