Το απέραντο γαλάζιο της Χαλκιδικής, οι κοσμοπολίτικες παραλίες και τα εκατομμύρια των επισκεπτών είναι μόνο η μία όψη της ιδανικής τουριστικής εικόνας, για ένα μεγάλο κομμάτι ελληνικής γης που τα τελευταία χρόνια δεν έχει πάψει να σπάει το ένα ρεκόρ επισκεψιμότητας μετά το άλλο. Πίσω από αυτή τη λαμπερή βιτρίνα ωστόσο, κρύβεται μια σκληρή πραγματικότητα που απειλεί για μία ακόμη χρονιά τη βιωσιμότητα της περιοχής. Και η πραγματικότητα αυτή, ακούει στο όνομα: λειψυδρία. Κάθε καλοκαίρι, η Χαλκιδική έρχεται αντιμέτωπη με το ίδιο «έμφραγμα». Τα απαρχαιωμένα δίκτυα ύδρευσης καλούνται να εξυπηρετήσουν έναν πληθυσμό που σχεδόν… δεκαπλασιάζεται μέσα σε λίγες ημέρες, την ώρα που οι ανάγκες της αγροτικής παραγωγής συμπίπτουν χρονικά με την κορύφωση της τουριστικής περιόδου. Οι δήμαρχοι τεσσάρων δήμων, παραθαλάσσιων κυρίως περιοχών που θα σηκώσουν και φέτος τον μεγαλύτερο τουριστικό όγκο, στην πλειοψηφία τους μιλούν ανοιχτά, ξεγυμνώνουν τις παθογένειες και στέλνουν ένα ξεκάθαρο μήνυμα στην κεντρική διοίκηση: «Αντί για λόγια, χρειαζόμαστε έργα. Χωρίς χρήματα και fast track διαδικασίες, το πρόβλημα δεν πρόκειται να λυθεί ούτε φέτος, ούτε το χρόνου, ούτε ποτέ…».
Δήμος Πολυγύρου: – Γ. Εμμανουήλ: «Παλεύουμε με 150.000 ευρώ όταν χρειάζονται εκατομμύρια»
Ο δήμαρχος Πολυγύρου, Γιώργος Εμμανουήλ, θέτει το δάκτυλο επί τον τύπον των ήλων όσον αφορά την υποχρηματοδότηση από το κράτος, κάνοντας λόγο για «ασπιρίνες» μπροστά στο μέγεθος του προβλήματος. «Τα έργα που πρέπει να γίνουν, χρειάζονται χρήματα και μάλιστα πάρα πολλά» σημειώνει στην parallaxi αποκαλύπτοντας παράλληλα ότι ο δήμος έλαβε μόλις 150.000 ευρώ από το υπουργείο Εσωτερικών για παρεμβάσεις αντιμετώπισης της λειψυδρίας. «Αυτή τη στιγμή είμαστε σε φάση αξιοποίησης αυτών των ελάχιστων χρημάτων για κάνουμε κάποιες πολύ μικρές παρεμβάσεις, όπως η αγορά μιας δεξαμενής και φίλτρων». Ο Δήμαρχος Πολυγύρου πάντως δεν παραλείπει να αναδείξει τη διπλή πίεση που δέχεται η περιοχή λόγω της άρδευσης των απέραντων ελαιώνων, ενώ βάζει στο κάδρο και τη νέα μορφή τουρισμού: «Το μεγάλο κομμάτι δεν είναι ο τουρίστας που έρχεται για μία εβδομάδα. Είναι οι παραθεριστές με τις εξοχικές κατοικίες, οι οποίοι είτε ιδιοκατοικούν είτε τις μισθώνουν (Airbnb). Εκεί το πρόβλημα είναι έντονο». Όσο για τις φετινές βροχοπτώσεις; Ο κ. Εμμανουήλ ξεκαθαρίζει την παρεξήγηση: «Οι βροχοπτώσεις δεν εμπλουτίζουν τον υδροφόρο ορίζοντα αν δεν έχεις ανοιχτούς ταμιευτήρες και φράγματα. Το μόνο που κερδίσαμε φέτος ήταν ότι καθυστέρησε η ανάγκη για άρδευση κατά 1,5 με 2 μήνες».
Δήμος Κασσάνδρας – Ηρ. Λειβαδιώτης: «Από 18.000 μόνιμους, γινόμαστε μισό εκατομμύριο κόσμος»
Το πληθυσμιακό σοκ αποτυπώνεται ανάγλυφα στα λόγια του δημάρχου Κασσάνδρας, Ηρακλή Λειβαδιώτη. Το «πρώτο πόδι» μετατρέπεται κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού σε μια μικρή μεγαλούπολη, με υποδομές…τοπικών οικισμών. «Αντιλαμβάνεστε τι συμβαίνει όταν από 17-18 χιλιάδες μόνιμους κατοίκους γινόμαστε 400 και 500 χιλιάδες; Μισό εκατομμύριο κόσμος είναι η μισή Θεσσαλονίκη. Αν το δεις συγκριτικά, καταλαβαίνεις και το μέγεθος του προβλήματος» αναφέρει χαρακτηριστικά. Ο κ. Λειβαδιώτης επισημαίνει ότι ο δήμος έχει ολοκληρώσει τις μελέτες για ένα ολιστικό σχέδιο οριστικής διαχείρισης αστικών λυμάτων και υδάτων, μέσω του οποίου φιλοδοξεί να εξασφαλίσει μια μεγάλη χρηματοδότηση. Ωστόσο, στέλνει κι ένα μήνυμα ρεαλισμού: «Πρέπει να γίνει κατανοητό από κάθε σκεπτόμενο άνθρωπο: έργα που λύνουν οριστικά το πρόβλημα δεν γίνονται σε έξι μήνες ή έναν χρόνο, τόσο κατασκευαστικά όσο και στο κομμάτι των αδειοδοτήσεων. Τα μεγάλα έργα απαιτούν και μεγάλα χρονικά διαστήματα υπομονής μέχρι να ολοκληρωθούν».
Δήμος Σιθωνίας – Ι. Μαλλίνης: «Όποιος περιμένει τις βροχές είναι γελασμένος – Λύση η αφαλάτωση»
Με σκληρή γλώσσα και νωπές ακόμη τις μνήμες από το εφιαλτικό καλοκαίρι του 2023, ο δήμαρχος Σιθωνίας, Ιωάννης Μαλλίνης, ζητά ριζικές λύσεις και τέλος στη γραφειοκρατία. «Το καλοκαίρι του 2023, στον Νέο Μαρμαρά, το χωριό δεν είχε νερό για έναν μήνα μετά τις 5 το απόγευμα. Αυτά τα προβλήματα δεν τα ξεπεράσαμε, δείχνουμε ένα καλό πρόσωπο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είμαστε στο επιθυμητό ή ιδανικό επίπεδο» σημειώνει, τονίζοντας ότι πλέον ο δήμος διαχειρίζεται τριπλάσιο κόσμο. Ο κ. Μαλλίνης επιπλέον, αποδομεί κι αυτός τον μύθο της συγκέντρωσης υδάτων από τις βροχοπτώσεις: «Οι βροχές δεν βοηθούν. Όποιος πιστεύει ότι λόγω των βροχοπτώσεων ανεβαίνει ο υδροφόρος ορίζοντας είναι γελασμένος. Οι γεωτρήσεις κάθε χρόνο είναι όλο και πιο πεσμένες» . Για τον λόγο αυτό, ο δήμος Σιθωνίας προτάσσει ως κορυφαίο στόχο τη δημιουργία μονάδας αφαλάτωσης στη Νικήτη, για την οποία υπάρχει πλήρης ετοιμότητα μελετών και αναμένεται ένταξει στο νέο ΕΣΠΑ. Παράλληλα ο δήμαρχος κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για το «τέλμα» των διαδικασιών: «Η γραφειοκρατία είναι τεράστιο ζήτημα. Αυτά τα έργα έπρεπε να προχωρούν με διαδικασίες fast track και όχι να είμαστε εξαρτημένοι από τον εκάστοτε υπάλληλο, υπουργείο ή ελεγκτικό φορέα».
Δήμος Νέας Προποντίδας – Μ. Καρράς: «Κάνουμε πολλά, αλλά όλα εξαρτώνται από τον καιρό»
Μια πιο καθησυχαστική, αλλά σε πλήρη ετομότητα εικόνα μεταφέρει ο δήμαρχος Νέας Προποντίδας, Μανώλης Καρράς, ο οποίος μιλώντας στην parallaxi, εστίασε στις προληπτικές κινήσεις που έχουν γίνει στην περιοχή του για την ενίσχυση των υποδομών. «Έχουμε προχωρήσει σε προμήθεια μηχανημάτων για την αφαλάτωση και για τη γενικότερη διαχείριση, συντηρούμε τα δίκτυα μας, έχουμε κάνει πάρα πολλά πράγματα για να αντιμετωπίσουμε το σοβαρό αυτό πρόβλημα», δηλώνει ο κ. Καρράς επισημαίνοντας ότι πρωταρχικός στόχος του δήμου παραμένει η προστασία του καταναλωτή. Όπως εξηγεί, παρά την έντονη πίεση των περασμένων ετών, καταβλήθηκε τεράστια προσπάθεια ώστε να μην μείνουν μόνιμοι κάτοικοι, παραθεριστές και τουρίστες χωρίς νερό: «Ακόμα και τα προηγούμενα χρόνια, που υπήρξαν έντονα σημάδια λειψυδρίας, τον κόσμο δεν τον αφήσαμε χωρίς νερό. Οι όποιες διακοπές υπήρξαν, οφείλονταν είτε σε ζητήματα δικτύου, είτε σε ξαφνικές βλάβες». Ο ίδιος δε καταλήγει, σημειώνοντας πως, παρά την προετοιμασία του μηχανισμού, ο αστάθμητος παράγοντας παραμένει ένας: «Το αποτέλεσμα προφανώς θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό και από τις καιρικές συνθήκες».
Παραμένει θολό το τοπίο για το σχέδιο ΕΥΑΘ: «Αποφασίζουν άλλοι για εμάς, χωρίς εμάς» Κοινή συνισταμένη των δημάρχων αποτελεί η πλήρης άγνοια, αλλά και ο έντονος προβληματισμός, για τα κυβερνητικά σενάρια που θέλουν την ΕΥΑΘ να αναλαμβάνει τη διαχείριση των υδάτων της Χαλκιδικής, καθώς και για τα 160 εκατομμύρια ευρώ που ακούγεται ότι θα διατεθούν για τη συνολιτική βελτίωση του δικτύου της Περιφερειακής Ενότητας.
Γ. Εμμανουήλ (Πολύγυρος): «Ακούγεται έντονα αυτό το σενάριο. Αν όμως πρόκειται για μια επικοινωνιακή φωτοβολίδα που πέταξε στον ουρανό και έσβησε ή αν συνεχίζει να αποτελεί επίσημη πρόθεση από την πλευρά της κυβέρνησης, δεν το γνωρίζουμε. Δεν έχουμε καμιά απολύτως επίσημη ενημέρωση για το ποιο είναι το σχέδιο της ΕΥΑΘ».
Η. Λειβαδιώτης (Κασσάνδρα): «Πριν λίγες ημέρες βρεθήκαμε στον Πολύγυρο με τον υφυπουργό Εσωτερικών (αρμόδιο για θέματα Μακεδονίας – Θράκης). Τον ρωτήσαμε ευθέως, αλλά δεν υπάρχει τίποτα σίγουρο. Μέχρι να μας ενημερώσουν επίσημα και να δούμε χειροπιαστά δεδομένα δεν θέλουμε να κάνουμε κανένα πρόωρο σχόλιο».
Ι. Μαλλίνης (Σιθωνία): «Το ακούμε συχνά, αλλά ποτέ κανείς δεν κάθισε στο τραπέζι να συζητήσει σοβαρά μαζί μας. Αποφασίζουν άλλοι για εμάς, χωρίς εμάς. Βλέπουμε δημοσιεύματα για 160 εκατομμύρια που θα αφορούν έργα ύδρευσης και αποχέτευσης στη Χαλκιδική, αλλά τα ερωτήματα παραμένουν: Πότε θα δοθούν και αν φτάνουν. Αντί να δίνουν αρμοδιότητες στους δήμους, τις αφαιρούν, τη στιγμή που τις πραγματικές ανάγκες της περιοχής τις γνωρίζουμε μόνο εμείς, οι αντιδήμαρχοι και οι τοπικές κοινότητες.
Όπως γίνεται αντιληπτό η Χαλκιδική μπαίνει σε ένα ακόμα καλοκαίρι κρατώντας την ανάσα της, καθώς όπως όλα δείχνουν τα παθήματα των περασμένων ετών, δεν έχουν γίνει μαθήματα από την κεντρική διοίκηση. Τούτη τη στιγμή οι δήμοι δηλώνουν έτοιμοι στο μέτρο των δυνατοτήτων τους, όμως το μήνυμα είναι κοινό: Αν δεν υπάρξει κεντρικός και γενναίος σχεδιασμός, το «θαύμα» του τουρισμού θα συνεχίζει να στεγνώνει τις βρύσες της περιοχής.
Πηγή: parallaximag.gr